Khổng Tử dời sang ở nước Thái được ba năm, thì xảy ra việc nước Ngô đánh nước Trần. Nước Sở cứu viện nước Trần, kéo quân đến đóng ở ấp Thành Phủ. Khổng Tử bị vây khốn ở giữa nước Trần và nước Thái, trọn 10 ngày không ăn, có lúc thậm chí canh rau dại cũng không có, nên rất đói.
Đệ tử Tử Lộ trộm về một con heo đã được nấu chín, Khổng Tử không truy hỏi nguồn gốc cứ thế cầm lấy ăn ngay; Tử Lộ còn cướp quần áo của người khác đổi lấy rượu, Khổng Tử cũng không truy hỏi, mở ra uống. Nhưng, khi Lỗ Ai Công đến đón thì Khổng Tử lại tỏ phong thái của bậc chính nhân quân tử, chiếc chiếu trải không thẳng không ngồi, thịt thái không đúng cách không ăn.
Tạm bợ và giảng dạy – ảnh minh họa
Thấy thế, Tử Lộ hỏi:
Sao bây giờ trông thầy không giống như những ngày khốn khổ khi ở giữa nước Trần và Thái?
Khổng Tử đáp:
Trước đây ta làm như vậy vì đó là sống tạm bợ, nay ta làm thế này là để giảng dạy.
Xem thêm bài viết: Nghệ thuật nói chuyện
